Trafik kazasında şikayetçi olmak, kazaya sebebiyet veren sürücü hakkında adli süreci başlatır. Şikayet sonrası kolluk ve Cumhuriyet savcılığı, Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) hükümlerine göre soruşturma yürütür. Savcılık, 3–6 ay içinde olaya ilişkin fezleke hazırlar ve iddianame düzenleyerek yetkili ceza mahkemesine sunar. Sanık hakkında Taksirle Yaralama suçundan (TCK m.89) 3 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası, Taksirle Öldürme suçunda ise (TCK m.85): 2 yıldan 6 yıla kadar hapis cezası verilir. Yaralamalı kazalarda şikayetçi, şikayetini geri çekilebilir. Ölümle sonuçlanan kazalarda ise savcılık re’sen soruşturma yürüttüğünden şikayetten vazgeçme mümkün değildir. Şikayetçi olmak, tazminat talep hakkı için zorunlu değildir; maddi ve manevi tazminat doğrudan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında veya hukuk davasıyla talep edilir.

Sulh Ceza Hakimliğindeki İtirazlar; Trafik para cezalarına yönelik usul itirazları Sulh Ceza Hakimliğine yapılır. Bu aşamada devreye giren avukat Ceza Avukatı veya Trafik Ceza Avukatı olarak da anılır. Ceza avukatı, tutanakların, radar kayıtlarının veya alkol ölçüm raporlarının hukuka uygunluğunu inceler.

İdari İşlemlere (Ehliyete El Koyma, Araç Bağlama) karşı, İdare Mahkemesi’nde dava açılır. Bu davalar için İdare Hukuku Avukatı veya İdari Dava Avukatı devreye girer. İdari hukuk avukatı, kararın iptali ve yürütmenin durdurulması talepleriyle işlemin geri alınmasını sağlar.

Trafik kazasında zararınıza göre tazminat almak mümkündür. Maddi hasarlı trafik kazalarında aracınızda oluşan hasarın tamiri için hasar tazminatı, aracınızın hasar nedeni ile piyasa değeri düşmüş ise değer kaybı tazminatı ve aracınızı tamir süresince kullanamadığınız ve size bu süre boyunca araç tahsisi yapılmamışsa ikame araç bedeli tazminatı hakkınız bulunmaktadır.

Yaralanmalı trafik kazalarında yaralanan kişinin yaralanma nedeni ile işe gidememiş ve çalışamamış ise çalışamadığı süre boyunca geçici iş göremezlik tazminatı almaya hakkı vardır. Hastane masrafları ilaç masrafları gibi tedavi giderleri için yine hak sahibi yaralı talepte bulunabilir.

Yaralanan kazazedenin trafik kazası nedeni ile kalıcı maluliyeti oluşmuşsa, çalışma gücünün azalmasından kaynaklanan tazminat almaya hakkı vardır. Trafik kazası sonucu ölüm gerçekleşmiş ise ölenin desteğine ihtiyaç duyan hak sahiplerinin (bunlar eş, çocuklar, anne, baba, ve ispatlaması durumunda ölenin desteğinden yararlanan kimselerdir) destekten yoksun kalma tazminatı talep etme hakkı vardır.

Anayasa Mahkemesi’nin 2019/40 Esas 2020/40 Karar sayılı ilamından sonra gerçek zarar ilkesi benimsenmiştir. DEĞER KAYBI TAZMİNATININ HESABI, eksper bilirkişilerce, mağdur aracın trafik kazasından önceki değeri ile kazalı araç değerlerinin piyasa araştırması yapılarak tespit edilir. HASAR TAZMİNATI genelde sigorta şirketleri aracın tamirini yapan yetkili servise göndermektedir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus aracınızın kazalı orjinal parçası yan sanayi parça ile değiştirilmesi durumunda aracınızın hasarı tam olarak karşılanmış sayılmaz. Bu sebeple eksik kalan hasar bedeli için hasar farkı tazminatı talep edilmelidir. Hasar farkı tazminatı orjinal parça değerinden yan sanayi parça değerinin çıkartılması ile bulunur. İKAME ARAÇ BEDELİ ise aracınızın marka modeline göre aracınızdan yoksun kaldığınız süre boyunca aynı veya muadili bir aracı kiralamış olsaydınız ne kadar ücret ödenmesi gerekiyor ise amortisman(bakım ve yıpranma) bedeli düşüldükten sonraki bakiye kadar tazminat hakkınız olacaktır.

Yaralanmalı kazalarda gündeme gelen, GEÇİCİ İŞ GÖREMEZLİK TAZMİNATI hesabında ”çalışılmayan gün sayısı çarpı* mağdurun günlük net kazancı eksi- sigorta ödemesi” yöntemiyle bulunur. Yani çalışamadığınız günlerde yoksun kaldığınız kazanç kadar hak talep etmeniz mümkündür. SÜREKLİ İŞ GÖREMEZLİK TAZMİNATI hesaplanırken ise aktüerya hesabı dediğimiz bir yöntem ile hesaplama yapılır. Aktüerya hesabında, mevcut verilerin yanında mevcut olmayan verilerin istatistik verilerinden yararlanılarak tazminat hesaplanır. Bu hesaplamanın içinde pek çok değişken bulunmakla birlikte kabaca Mağdurun cinsiyeti, yaşı, kazancı, kusur oranı, maluliyet oranı, varsayımsal bakiye ömrü gibi kriterler değerlendirilerek tazminat hesaplanır. Örnek bir hesaplama yapacak olursak; mağdur erkek, 21 yaşında, asgari ücretin iki katı oranında geliri, %25 oranında kusuru, trafik kazası nedeni ile %20 oranında malul kalmış olsun, böyle bir örnekte mağdurun bakiye ömrü TRH 2010 yaşam tablosuna göre 53,03 olacaktır. 2025 yılı için hesap yapacak olursak; net asgari ücret 22.104,67 TL, mağdurun aylık kazancı 44.209,34 TL çarpı* %75 (kusurlu olunmayan oran) çarpı* %20 maluliyet oranı çarpı* bakiye ömür 53,03 çarpı* 12 (kazancı aylık cinsinden yazdığımız için yıllığa çeviriyoruz) 4.219.958,34 TL tazminat hesaplanmaktadır. Bu hesaplamada örneğin anlaşılır olması açısından, Bilinen aktif dönem, bilinmeyen aktif ve pasif dönem, artış ve iskonto katsayısı, SGK aylığı gibi kriterlere yer verilmemiştir.

DESTEKTEN YOKSUN KALMA TAZMİNATI hesabında sürekli iş göremezlik tazminatında olduğu gibi hesaplama yapılır ancak burada farklı olarak, maluliyet oranı diye bir şey söz konusu olmaz, ölenin desteğinden mahrum kalan hak sahipleri destek payları oranında tazminat talep edebilirler. Destek payları somut olayın özelliklerine göre değişkenlik gösterir. Yukarıdaki örnekte kazazede malul kalmamış vefat etmişse destekten yoksun kalma tazminatı hesabı yapılır. Örneğimizde mağdur erkek, bekar ve 21 yaşında, kaza tarihi 01.01.2025, anne 44, baba 46 yaşında, mağdurun asgari ücretin iki katı oranında geliri, %25 oranında kusuru, böyle bir örnekte TRH 2010 yaşam tablosuna göre mağdurun bakiye ömrü 53,03, annenin bakiye ömrü 35,38, babanın bakiye ömrü 29,36 olacaktır. Vefat edenin desteğinden anne ve baba kalan ömürleri boyunca yararlanacaktır. Vefat eden bekar ve 21 yaşında olduğu için ileride evleneceği, çocuk sahibi olacağı, anne ve babasına olan destek payının düşeceği varsayımı hesaba katılır. TÜİK verilerine göre Bursa için ortalama evlilik yaşı erkekler için 28 olması sebebiyle 2032 yılında evlenmiş olacağı, evlilikten 2 yıl sonra 1. çocuğu ve yine evlilikten 4 yıl sonra 2.cocuğu olacağı varsayılarak hesaplama yapılır. Varsayımsal olarak evlilik ve çocuklardan sonra anne ve babanın destek payı düşer. Vefat eden desteğe her zaman 2, anne için 1, baba için 1, eş için 2, çocuklar 1’er pay verilir. Birinci dönemde, evlilik yoktur ve 1/4’er anne baba payı bulunur, varsayımsal olarak evlilik ve çocuk olma durumlarında payda büyür, anne ve babanın payı küçülür, anne ve babanın varsayımsal vefatından sonra vefat edenin payı sağ kalana eklenir ve bakiye ömür sonuna kadar olan dönemler için hesaplama yapılır. Bu örneğe göre yapılan hesaplamada anne için yaklaşık 2.335.216 TL, baba için 1.738.384 TL destekten yoksun kalma tazminatı çıkmaktadır. Bu hesaplamada örneğin anlaşılır olması açısından, Bilinen aktif dönem, bilinmeyen aktif ve pasif dönem, artış ve iskonto katsayısı, peşin sermaye değeri gibi kriterlere yer verilmemiştir.