Yaralanmalı bir trafik kazası, kişinin sağlığını, çalışma hayatını ve günlük yaşamını doğrudan etkileyebilir. Tedavi sürecinin uzaması, kişinin bir süre çalışamaması veya kalıcı bedensel zarar oluşması maddi kayıplara yol açabilir. Kaza nedeniyle yaşanan acı, korku ve ruhsal sarsıntı da manevi zarara neden olabilir.

Bu zararların giderilmesi amacıyla kazada yaralanan kişi, somut olayın şartlarına göre maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Ancak yaralanmalı trafik kazası tazminatı belirlenirken kusur oranı, yaralanmanın niteliği, sağlık raporları, kişinin geliri ve sigorta teminatının kapsamı birlikte değerlendirilir.

Bu yazıda yaralanmalı trafik kazası sonrasında talep edilebilecek tazminatları, kalıcı bedensel zarar oranının nasıl belirlendiğini, sigorta başvurusunu ve zamanaşımı sürelerini ele alıyoruz.

Yaralanmalı Trafik Kazasında Hangi Haklar Doğar?

Trafik kazasında yaralanan kişi, kazanın ve zararın özelliklerine göre iki temel tazminat türünü talep edebilir:

  • Maddi tazminat: Tedaviyle bağlantılı giderler, geçici iş göremezlik, sürekli iş göremezlik, bakıcı gideri ve ekonomik geleceğin sarsılması gibi parayla ölçülebilen zararları kapsar.
  • Manevi tazminat: Kaza nedeniyle yaşanan bedensel acı, korku, elem ve ruhsal sarsıntı karşılığında uygun bir tatmin sağlamayı amaçlar.

Zarar gören kişinin kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunuyorsa hesaplanan tazminattan kusur indirimi yapılabilir. Ancak her zarar kaleminin kapsamı ve kusurun etkisi ayrıca değerlendirilmelidir.

Yaralanmalı Trafik Kazasında Kimlerden Tazminat İstenebilir?

Tazminat talebinin yöneltileceği kişi ve kuruluşlar, kazanın meydana geliş şekline göre değişebilir.

Somut olayın şartlarına göre aşağıdaki kişi veya kuruluşların sorumluluğu gündeme gelebilir:

  • Kusurlu aracın sürücüsü
  • Aracın işleteni
  • Araç sahibi
  • Şartları varsa teşebbüs sahibi
  • Zorunlu trafik sigortası şirketi
  • İhtiyari mali mesuliyet sigortası şirketi
  • Aracın sigortasız veya tespit edilememiş olduğu bazı durumlarda Güvence Hesabı
  • Yolun bakımından veya güvenliğinden sorumlu kurum
  • Araçtaki üretim ya da bakım hatasından sorumlu kişi veya işletmeler

Her sorumlunun yükümlülüğü aynı kapsamda değildir. Özellikle sigorta şirketinin sorumluluğu, sigortalı aracın kusuru, poliçe kapsamı ve kaza tarihinde geçerli olan teminat limitleriyle sınırlıdır.

Yaralanma Sonrasında Talep Edilebilecek Maddi Tazminatlar

Türk Borçlar Kanunu kapsamında bedensel zarar hâlinde tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalması veya yitirilmesinden doğan zararlar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından kaynaklanan kayıplar talep edilebilir.

1. Tedavi ve Sağlık Giderleri

Trafik kazası nedeniyle gerçekleştirilen muayene, ameliyat, hastane, ilaç, protez, fizik tedavi ve rehabilitasyon işlemleri sağlık giderleri kapsamında değerlendirilebilir.

Karayolları Trafik Kanunu’nun 98. maddesi kapsamında trafik kazalarına bağlı sağlık hizmet bedelleri bakımından Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğuna ilişkin özel düzenleme bulunmaktadır.

Bununla birlikte SGK kapsamında bulunmayan veya ilgili mevzuat uyarınca karşılanmayan bazı giderlerin, olayla bağlantısı ve zorunluluğu ispatlanarak sorumlu kişilerden talep edilmesi gündeme gelebilir. Giderin niteliğine göre doğru muhatabın belirlenmesi gerekir.

Bu kapsamda aşağıdaki belgeler saklanmalıdır:

  • Hastane ve muayene kayıtları
  • Epikriz raporları
  • Reçeteler
  • İlaç ve tıbbi malzeme faturaları
  • Fizik tedavi kayıtları
  • Protez ve yardımcı cihaz faturaları
  • Rehabilitasyon belgeleri
  • Yol ve ulaşım giderlerine ilişkin belgeler

2. Geçici İş Göremezlik Tazminatı

Geçici iş göremezlik zararı, yaralanan kişinin tedavi ve iyileşme döneminde çalışamaması nedeniyle uğradığı kazanç kaybıdır.

Bu zarar belirlenirken:

  • Kişinin çalışamadığı süre
  • Tedavi ve istirahat raporları
  • Kaza tarihindeki geliri
  • Mesleği ve çalışma şekli
  • Kazadaki kusur oranı
  • Sosyal güvenlik kapsamında yapılan ödemeler

birlikte değerlendirilir.

Zarar gören kişinin ücretli çalışan, serbest meslek sahibi, esnaf veya şirket ortağı olması ispat yöntemini değiştirebilir. Ev işleriyle ilgilenen kişiler ile düzenli geliri bulunmayan kişilerin uğradığı ekonomik kayıp da somut olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilebilir.

Geçici iş göremezlik zararından hangi kurum veya kişinin sorumlu olduğu; kaza tarihine, poliçe şartlarına, zararın niteliğine ve güncel yargı kararlarına göre incelenmelidir.

3. Sürekli İş Göremezlik Tazminatı

Kaza sonucunda oluşan yaralanma, tedaviye rağmen kalıcı bir bedensel zarara neden olabilir. Kalıcı bedensel zararın kişinin çalışma gücünü veya ekonomik geleceğini etkilemesi hâlinde sürekli iş göremezlik tazminatı gündeme gelir.

Bu tazminat belirlenirken genel olarak şu unsurlar dikkate alınır:

  • Kalıcı bedensel zarar oranı
  • Zarar gören kişinin yaşı
  • Kaza tarihindeki geliri
  • Mesleği ve çalışma koşulları
  • Aktif ve pasif çalışma dönemi
  • Tarafların kusur oranı
  • Daha önce yapılan ödemeler
  • Kaza tarihinde uygulanması gereken mevzuat
  • Aktüeryal hesaplama yöntemi

Sürekli iş göremezlik tazminatının amacı, kalıcı bedensel zararın kişinin gelecekteki çalışma ve kazanç kapasitesi üzerindeki ekonomik etkisini karşılamaktır.

4. Bakıcı Gideri

Kazada yaralanan kişi, iyileşme sürecinde veya kalıcı bedensel zarar nedeniyle başka bir kişinin yardımına ihtiyaç duyabilir.

Bakıcı gideri iki farklı döneme ilişkin olabilir:

  • Geçici bakıcı gideri: Tedavi ve iyileşme dönemindeki bakım ihtiyacını kapsar.
  • Sürekli bakıcı gideri: Kalıcı bedensel zarar nedeniyle yaşam boyu veya uzun süreli bakım ihtiyacını kapsar.

Bakıcı giderinin talep edilebilmesi için bakım ihtiyacının sağlık raporlarıyla ortaya konulması önemlidir. Fiilen ücretli bakıcı tutulmamış olması, bazı durumlarda bakım ihtiyacından doğan zararın bulunmadığı anlamına gelmeyebilir. Aile bireylerinin sağladığı bakımın ekonomik değeri de somut olay kapsamında değerlendirilebilir.

5. Ekonomik Geleceğin Sarsılmasından Doğan Zarar

Yaralanma, kişinin mevcut çalışma gücünü tamamen ortadan kaldırmasa bile mesleki ilerlemesini veya iş bulma imkânını olumsuz etkileyebilir.

Örneğin dış görünüşün önem taşıdığı bir meslekte yüzde kalıcı iz oluşması veya belirli bir fiziksel yetenek gerektiren meslekte hareket kısıtlılığı meydana gelmesi, kişinin ekonomik geleceğini etkileyebilir.

Bu zarar kalemi, kişinin mesleği, yaşı, eğitimi ve yaralanmanın iş yaşamına etkisi birlikte değerlendirilerek belirlenir.

6. Tedaviyle Bağlantılı Diğer Giderler

Yaralanan kişinin kaza nedeniyle yapmak zorunda kaldığı başka masraflar da şartları oluştuğunda talep edilebilir.

Bunlara şu giderler örnek gösterilebilir:

  • Hastaneye ulaşım giderleri
  • Özel araç veya ambulans giderleri
  • Evde bakım için yapılan zorunlu düzenlemeler
  • Tekerlekli sandalye ve yardımcı cihaz giderleri
  • Ortez ve protez masrafları
  • Özel beslenme giderleri
  • Refakatçi giderleri
  • Gelecekte yapılması zorunlu tedavi giderleri

Her giderin kazayla bağlantılı, gerekli ve makul olduğunun belge veya diğer delillerle ortaya konulması gerekir.

Kalıcı Bedensel Zarar Oranı Nasıl Belirlenir?

Sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanabilmesi için yaralanmanın kalıcı etkilerinin tıbbi olarak belirlenmesi gerekir. Uygulamada bu değerlendirme için “maluliyet oranı”, “engellilik oranı” veya “sürekli sakatlık oranı” gibi ifadeler kullanılabilir.

Ancak bu kavramların aynı anlama gelmediği ve uygulanacak düzenlemenin kaza tarihine göre değişebileceği unutulmamalıdır.

1. Tedavinin Belirli Bir Aşamaya Gelmesi

Kalıcı bedensel zarar raporunun sağlıklı biçimde hazırlanabilmesi için yaralanmanın tıbbi durumunun belirli ölçüde sabit hâle gelmesi gerekir.

Tedavi devam ederken veya iyileşmenin sonucu henüz belli değilken alınan raporlar, kalıcı zarar konusunda yeterli görülmeyebilir. Yaralanmanın niteliğine göre kontrol veya iyileşme süresinin tamamlanması beklenebilir.

2. Yetkili Sağlık Kuruluşundan Rapor Alınması

Sürekli sakatlık veya engellilik değerlendirmesi, yetkili sağlık kuruluşu tarafından ve uygulanması gereken mevzuata uygun şekilde yapılmalıdır.

Rapor hazırlanırken:

  • Kazayla yaralanma arasındaki bağlantı
  • Tedavi süreci
  • Kalıcı fonksiyon kaybı
  • Kişinin günlük yaşam aktiviteleri
  • Bakıma ihtiyaç durumu
  • Yaralanmanın tıbbi sonuçları

değerlendirilir.

Kaza tarihi, zarar gören kişinin yaşı ve raporun amacı, hangi yönetmeliğin uygulanacağını etkileyebilir. Bu nedenle yalnızca oran içeren herhangi bir sağlık raporu, tazminat hesabı için yeterli olmayabilir.

3. Adli Tıp veya Tıbbi Bilirkişi İncelemesi

Sigorta tahkimi veya dava sürecinde mevcut sağlık raporu yeterli görülmeyebilir. Bu durumda Adli Tıp Kurumundan, üniversite hastanesinden veya alanında uzman bilirkişi heyetinden rapor alınabilir.

Raporlar arasında çelişki bulunması hâlinde çelişkinin giderilmesi için ek rapor veya yeni bir değerlendirme talep edilebilir.

4. Aktüeryal Hesaplama Yapılması

Tıbbi rapor, tek başına tazminat miktarını göstermez. Belirlenen kalıcı bedensel zarar oranı; kişinin yaşı, geliri, kusur oranı ve diğer kişisel özellikleriyle birlikte aktüeryal hesaplamaya dâhil edilir.

Dolayısıyla aynı kalıcı zarar oranına sahip iki kişinin tazminat tutarı, yaşları ve gelirleri farklı olduğu için aynı olmayabilir.

Sağlık Raporundaki Orana İtiraz Edilebilir mi?

Sağlık kurulu veya bilirkişi raporunun eksik ya da hatalı olduğu düşünülüyorsa rapora karşı itiraz edilebilir.

İtiraz gerekçeleri arasında şunlar bulunabilir:

  • Yaralanmaların tamamının değerlendirilmemesi
  • Yanlış yönetmeliğin uygulanması
  • Kaza ile yaralanma arasındaki bağlantının hatalı kurulması
  • Hareket veya fonksiyon kaybının eksik ölçülmesi
  • Bakıma ihtiyaç durumunun değerlendirilmemesi
  • Tedavi tamamlanmadan kesin rapor hazırlanması
  • Rapor içinde çelişkili tespitlerin bulunması

Tahkim veya dava sürecinde rapora, bildirilen süre içinde gerekçeli biçimde itiraz edilmesi gerekir.

Yaralanmalı Trafik Kazasında Manevi Tazminat

Trafik kazasında yaralanan kişi, yaşadığı bedensel acı ve ruhsal sarsıntı nedeniyle manevi tazminat talep edebilir.

Manevi tazminatın miktarı için sabit bir hesaplama yöntemi bulunmaz. Hâkim, somut olayın özelliklerini değerlendirerek uygun bir tutar belirler.

Değerlendirme sırasında şu unsurlar dikkate alınabilir:

  • Yaralanmanın ağırlığı
  • Yaralanmanın kalıcı olup olmadığı
  • Ameliyat ve tedavi süreci
  • Kişinin yaşı
  • Günlük yaşamın ne ölçüde etkilendiği
  • Tarafların kusur oranları
  • Olayın meydana geliş şekli
  • Tarafların sosyal ve ekonomik durumları
  • Kaza nedeniyle oluşan ruhsal etkiler

Manevi tazminat, zarar gören kişiyi zenginleştirmeyi amaçlamaz. Temel amaç, yaşanan acı ve manevi sarsıntı nedeniyle uygun bir tatmin sağlamaktır.

Zorunlu trafik sigortası kural olarak manevi tazminatı karşılamaz. Manevi tazminat talebi, kusurlu sürücüye, araç işletenine veya somut olayda sorumlu olan diğer kişilere yöneltilir. Varsa ihtiyari mali mesuliyet poliçesinin manevi tazminatı kapsayıp kapsamadığı ayrıca incelenmelidir.

Ağır Bedensel Zararda Yakınlar Manevi Tazminat İsteyebilir mi?

Türk Borçlar Kanunu uyarınca ağır bedensel zarar hâlinde zarar gören kişinin yakınlarına da manevi tazminat ödenmesi mümkündür.

Ancak her yaralanma, yakınlar bakımından manevi tazminat hakkı doğurmaz. Yaralanmanın ağır olması ve yakınların yaşamında ciddi manevi etkiler meydana getirmesi gerekir.

Örneğin kişinin:

  • Sürekli bakıma muhtaç hâle gelmesi
  • Ağır nörolojik zarar yaşaması
  • Uzuv kaybına uğraması
  • Yaşam faaliyetlerinin önemli ölçüde sınırlanması
  • Uzun süre yoğun bakımda kalması

yakınların manevi tazminat talebinde değerlendirmeye alınabilir.

Yakınlık derecesinin yanında taraflar arasındaki fiilî ve duygusal bağ da dikkate alınır.

Yaralanmalı Trafik Kazasından Sonra Neler Yapılmalıdır?

Kolluk Birimlerine Haber Verilmelidir

Yaralanmalı kazalarda polis veya jandarmaya haber verilmelidir. Yalnızca tarafların kendi aralarında maddi hasarlı trafik kazası tutanağı düzenlemesi yeterli değildir.

Kolluk görevlileri olay yerini, araçların konumunu, tarafların ifadelerini ve diğer delilleri kayıt altına alır.

Sağlık Kuruluşuna Başvurulmalıdır

Yaralanan kişi mümkün olan en kısa sürede sağlık kuruluşuna başvurmalıdır. Bazı yaralanmaların belirtileri kazadan bir süre sonra ortaya çıkabilir.

İlk muayene ile kaza arasındaki sürenin uzaması, yaralanma ile kaza arasındaki bağlantının ispatını zorlaştırabilir.

Deliller Korunmalıdır

Mümkünse olay yeri, araçların konumu, hasarlı bölgeler, trafik levhaları ve yol şartları fotoğraf veya video ile kayıt altına alınmalıdır.

Çevrede kamera bulunuyorsa kayıtların silinmeden temin edilmesi için kısa sürede işlem yapılmalıdır. Tanıkların kimlik ve iletişim bilgileri de alınmalıdır.

Sağlık Belgeleri Saklanmalıdır

Tedavi boyunca düzenlenen bütün raporlar, reçeteler, faturalar ve tetkik sonuçları saklanmalıdır. Belgeler, yaralanmanın kapsamını ve yapılan giderleri ispatlamada kullanılır.

Gelir Kaybı Belgelenmelidir

Geçici veya sürekli iş göremezlik talebinde kişinin kaza tarihindeki gelirinin ortaya konulması gerekir.

Bu amaçla şu belgeler kullanılabilir:

  • Maaş bordrosu
  • SGK hizmet dökümü
  • Vergi beyannamesi
  • Ticari defter ve kayıtlar
  • İş sözleşmesi
  • Meslek odası kayıtları
  • Banka hesap hareketleri
  • Emsal ücret araştırması

Sigorta Şirketine Nasıl Başvurulur?

Zarar gören kişi, zorunlu trafik sigortası kapsamına giren talepleri için kusurlu aracın sigorta şirketine yazılı başvuru yapabilir.

Sigorta şirketine karşı dava açılmadan önce Karayolları Trafik Kanunu’nda öngörülen başvuru şartının yerine getirilmesi gerekir.

Başvuruda talebin niteliğine göre şu belgeler sunulabilir:

  • Kaza tespit veya kolluk tutanağı
  • Kusur durumunu gösteren belgeler
  • Epikriz ve tedavi belgeleri
  • Sağlık kurulu raporu
  • Genel adli muayene raporu
  • Tetkik ve görüntüleme sonuçları
  • Gelir durumunu gösteren belgeler
  • Geçici iş göremezlik raporları
  • Bakım ihtiyacını gösteren rapor
  • Kimlik bilgileri
  • Banka hesap bilgileri

Sigorta şirketinin sorumluluğu, başvurulan zarar kaleminin poliçe kapsamında bulunmasına ve sigortalı aracın kusuruna bağlıdır.

Sigorta Tahkim Komisyonuna Başvuru

Sigorta şirketinin başvuruyu reddetmesi, eksik ödeme yapması veya süresi içinde cevap vermemesi hâlinde şartları varsa Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulabilir.

Tahkim sürecinde:

  • Kusur oranı
  • Sağlık raporunun yeterliliği
  • Kalıcı bedensel zarar
  • Gelir durumu
  • Aktüeryal hesaplama
  • Sigorta teminatının kapsamı

incelenebilir.

Başvuru öncesinde sigorta şirketine gerekli belgelerle müracaat edilmiş olması ve tahkim için aranan diğer şartların yerine getirilmesi gerekir.

Maddi ve Manevi Tazminat Davası

Sigorta yoluyla karşılanmayan zararlar, poliçe limitini aşan tutarlar ve manevi tazminat talepleri için sorumlu kişilere karşı dava açılması gündeme gelebilir.

Davanın taraflarına ve hukuki niteliğine göre dava öncesinde zorunlu arabuluculuk süreci gerekebilir. Görevli ve yetkili mahkeme de davalıların sıfatına, sigorta şirketinin davada bulunup bulunmamasına ve kazanın özelliklerine göre belirlenir.

Dava sırasında trafik, tıp ve aktüerya alanında bilirkişi incelemeleri yapılabilir.

2026 Yılı Bedensel Zarar Teminat Limitleri

SEDDK tarafından yayımlanan 2026 yılı zorunlu trafik sigortası limitlerine göre insan taşımada kullanılan motorlu araçlarda:

  • Sağlık gideri teminatı kişi başına: 3.600.000 TL
  • Sağlık gideri teminatı kaza başına: 18.000.000 TL
  • Sakatlanma ve ölüm teminatı kişi başına: 3.600.000 TL
  • Sakatlanma ve ölüm teminatı kaza başına: 18.000.000 TL

olarak belirlenmiştir.

Kaza başına limitler aracın türüne göre değişebilir. Örneğin eşya taşımada kullanılan bazı araçlar ile motosikletlerde farklı kaza başına limitler uygulanmaktadır.

Teminat limitleri her yıl güncellendiği için kaza tarihindeki limit ve araç grubu ayrıca kontrol edilmelidir.

Yaralanmalı Trafik Kazasında Zamanaşımı

Karayolları Trafik Kanunu’na göre motorlu araç kazalarından doğan tazminat talepleri:

  • Zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yıl,
  • Her hâlde kaza tarihinden itibaren on yıl

içinde ileri sürülmelidir.

Kazaya neden olan fiil aynı zamanda suç oluşturuyor ve ceza kanununda daha uzun bir dava zamanaşımı süresi öngörülüyorsa, uzamış ceza zamanaşımı süresi tazminat talepleri bakımından da uygulanabilir.

Bununla birlikte zamanaşımının başlangıcı, kesilmesi ve hangi sürenin uygulanacağı somut olayın özelliklerine göre ayrıca incelenmelidir.

Yaralanmalı Trafik Kazalarında Sık Yapılan Hatalar

Tazminat sürecinde sık karşılaşılan hatalar şunlardır:

  • Sağlık kuruluşuna geç başvurmak
  • Tedavi belgelerini ve faturaları saklamamak
  • Geçici iş göremezlik süresini belgelememek
  • Gelir kaybını gösteren kayıtları sunmamak
  • Tedavi tamamlanmadan kesin kalıcı zarar hesabı yapmak
  • Uygulanması gereken mevzuata uygun olmayan sağlık raporu almak
  • Bakıma ihtiyaç durumunu raporla ortaya koymamak
  • Kusur oranını incelemeden başvuru yapmak
  • Manevi tazminatın trafik sigortasından karşılanacağını düşünmek
  • Sigorta şirketinin teklifini zarar kesinleşmeden kabul etmek
  • İbraname veya feragat belgesini incelemeden imzalamak
  • Zamanaşımı süresini yanlış hesaplamak
  • Sağlık raporuna veya bilirkişi raporuna süresi içinde itiraz etmemek

Tazminat değerlendirmesi yapılmadan önce yaralanmanın tıbbi durumu ile ekonomik sonuçlarının birlikte incelenmesi gerekir.

İnegöl ve Bursa’da Yaralanmalı Trafik Kazası Tazminatı

Yaralanmalı trafik kazalarında süreç; sağlık belgelerinin toplanması, kusur oranının değerlendirilmesi, kalıcı bedensel zarar raporunun hazırlanması ve aktüeryal hesaplama yapılması gibi teknik aşamalar içerir.

Hangi zarar kaleminin kimden talep edileceği, sigorta poliçesinin kapsamı ve uygulanacak sağlık mevzuatı somut olay üzerinden belirlenmelidir.

Avukat Hakan Keleş, İnegöl ve Bursa’da yaralanmalı trafik kazalarından kaynaklanan sigorta başvurusu, Sigorta Tahkim Komisyonu, maddi tazminat ve manevi tazminat süreçleri hakkında hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti sunmaktadır.

Sonuç

Yaralanmalı trafik kazası sonrasında tedavi gideri, geçici veya sürekli iş göremezlik, bakıcı gideri, ekonomik geleceğin sarsılması ve manevi zarar gibi farklı talepler gündeme gelebilir.

Bu taleplerin doğru değerlendirilebilmesi için tedavi süreci belgelenmeli, kusur oranı incelenmeli ve kalıcı bedensel zarar uygun sağlık raporuyla ortaya konulmalıdır. Başvuru şartları ile zamanaşımı sürelerinin de dikkatle takip edilmesi gerekir.

İnegöl veya Bursa’da yaralanmalı bir trafik kazası geçirdiyseniz, talep edilebilecek zarar kalemleri ve izlenebilecek hukuki yollar hakkında değerlendirme almak için Avukat Hakan Keleş ile iletişime geçebilirsiniz.

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Her trafik kazası, olayın koşulları, kaza tarihi ve mevcut belgeler kapsamında ayrıca değerlendirilmelidir.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir